Elk jaar, eind augustus, verandert Chamonix helemaal. Voor een week wordt de stad in Haute-Savoie de onbetwiste wereldhoofdstad van het traillopen. Terwijl het grote publiek vooral het acroniem "UTMB" (Ultra-Trail du Mont-Blanc) kent, moet je weten dat deze term vandaag de dag twee dingen aanduidt: de historische hoofdrace, maar ook het totale evenement, het echte wereldkampioenschap van deze discipline.
Met meer dan acht verschillende raceformaten verspreid over een hectische week, en bijna 10.000 lopers uit alle hoeken van de wereld, is het heel normaal om een beetje de weg kwijt te raken. Wat is het verschil tussen de mythische UTMB en de CCC? Waarom wordt de TDS door velen als de moeilijkste beschouwd? En wat zit er achter het acroniem OCC?
Of je nu een gepassioneerde bent die het evenement live volgt, een begeleider langs de paden, of een toekomstige loper die droomt van een startnummer, hier is een volledige ontcijfering van de vier hoofdwedstrijden om alles te begrijpen over deze buitengewone week.

De grote vergelijkende tabel (voor een snelle blik)
Voordat je je verdiept in de specificiteiten en de geest van elke wedstrijd, hier een visuele samenvatting. Deze tabel laat je meteen de afstanden, de hoogteverschillen en de typologie van de "Vier Fantastische" van de week zien.
(Let op: afstanden en hoogtemeters kunnen van jaar tot jaar enkele kilometers verschillen afhankelijk van parcourswijzigingen en het weer).
| Wedstrijd | Afstand | Hoogtemeters (D+) | Start | Finish | Profiel van de wedstrijd & loper |
|---|---|---|---|---|---|
| UTMB (Ultra-Trail du Mont-Blanc) | ~171 km | ~10.000 m | Chamonix (FRA) | Chamonix (FRA) | De ultieme graal van ultra-uithoudingsvermogen. Voor de ervaren ultra-trailrunners die bereid zijn om twee nachten buiten te bivakkeren tijdens de volledige ronde van het massief. |
| TDS (Sur les Traces des Ducs de Savoie) | ~145 km | ~9.100 m | Courmayeur (ITA) | Chamonix (FRA) | De wilde en technische. Voor pure en harde bergliefhebbers, liefhebbers van steile paden en intense fysieke uitdagingen. |
| CCC (Courmayeur - Champex - Chamonix) | ~100 km | ~6.100 m | Courmayeur (ITA) | Chamonix (FRA) | De aanloop naar de mythe. Voor specialisten op de 100K afstand of toekomstige kandidaten voor de UTMB. Snel aan de kop, zeer veeleisend voor het peloton. |
| OCC (Orsières - Champex - Chamonix) | ~55 km | ~3.500 m | Orsières (SUI) | Chamonix (FRA) | De explosieve. Een nerveus en zeer ritmisch "bergmarathon" formaat, ideaal om de passie van het evenement tijdens één dag te proeven. |
De ontcijfering van de "Vier Fantastischen"
Als de tabel de cijfers vergelijkt, zegt hij niets over de ziel van deze wedstrijden. Want achter de kilometers en de hoogteverschillen verbergen zich avonturen met een uitgesproken karakter. Dit is wat het DNA van elk van hen vormt.
De UTMB (Ultra-Trail du Mont-Blanc): De absolute mythe
Het is de wedstrijd die alles veranderde, degene waardoor trailrunning in een nieuwe dimensie terechtkwam. De UTMB is niet zomaar een sportevenement, het is een reis.
- Het parcours: Het biedt de volledige rondwandeling om het Mont-Blanc-massief. Vertrekkend vanuit Chamonix doorkruisen de lopers drie landen (Frankrijk, Italië en Zwitserland) voordat ze terugkeren naar hun startpunt, waarmee ze een mythische lus van meer dan 170 km voltooien.
- De moeilijkheid: Verder dan 10.000 meter positieve hoogteverschillen ligt de ware moeilijkheid van de UTMB in het beheren van de inspanning over de lengte van de wedstrijd. Voor het overgrote deel van het peloton betekent dit dat je twee volle nachten buiten moet doorbrengen, moet vechten tegen de slaap en je moet aanpassen aan vaak grillige alpine weersomstandigheden (het kan overdag erg warm zijn en 's nachts vriezen in de hoogte).
- De sfeer: Onnavolgbaar. De start op het driehoekige plein van de Vriendschapsdriehoek, met duizenden toeschouwers en de aangrijpende muziek van Vangelis (Conquest of Paradise), geeft kippenvel zelfs aan de meest doorgewinterde lopers. De aankomst onder de boog wordt vaak beschreven als een van de meest intense momenten in het leven van een loper.
De TDS (Op de Sporen van de Hertogen van Savoye): De wildste en gevreesde
Laat je niet misleiden door de "kortere" afstand dan de UTMB. Binnen de trailwereld staat de TDS bekend als de technisch zwaarste wedstrijd.
- Het parcours: Vertrekkend vanuit Courmayeur (Italië) buigt het af richting de regio Beaufortain in Frankrijk. Het is een grootse route, ver weg van zeer bevolkte valleien, met adembenemende uitzichten op ongerepte massieven.
- De moeilijkheid: Het is een concentratie van hooggebergte. De paden zijn minder "rollend" dan die van de UTMB. Je moet steile beklimmingen, technisch en rotsachtig afdalen waarbij elke steun telt trotseren.
- De geest: Het is de wedstrijd voor puristen en bergliefhebbers. Minder in de media dan haar grote zus, trekt ze lopers aan die op zoek zijn naar authenticiteit, hardheid en eenzaamheid tegenover de uitgestrektheid van de toppen.
De CCC (Courmayeur - Champex - Chamonix): Het kleine zusje dat een reus werd
Opgericht in 2006 om de UTMB te ontlasten, werd de CCC lange tijd als een troostprijs gezien. Vandaag is dat totaal onjuist: ze is uitgegroeid tot een van de meest prestigieuze 100 km-races ter wereld.
- Het parcours: Ze volgt de tweede helft van het UTMB-parcours. Het Italiaanse vertrek in Courmayeur wordt snel gevolgd door een van de grote uitdagingen: de passage via de gevreesde Grote Col Ferret in Zwitserland, op meer dan 2.500 meter hoogte.
- De moeilijkheid: Het is een wedstrijd met twee gezichten. Aan de voorkant, bij de elite (die het parcours in een kleine tien uur afronden), is het tempo razendsnel en zeer gespannen. Achteraan is het voor amateurs een ware uitdaging van uithoudingsvermogen over een dag en een nacht, met lange slopende beklimmingen.
- De inzet: Ze is nu de "Wereldfinale" voor de 100K-categorie van het UTMB World Series-circuit. Het niveau is er stratosferisch.
De OCC (Orsières - Champex - Chamonix): De explosieve
Het jongste kind van de "grote" wedstrijden (in 2014) heeft zich opgelegd als het marathonthypeformaat binnen de top van de trailwereld.
- Het parcours: De start is in Zwitserland, in het charmante dorpje Orsières. De route sluit daarna aan bij die van de CCC en de UTMB om via balkons met adembenemende uitzichten op het massief naar Chamonix te brengen.
- De specificiteit: Met "slechts" 55 km en 3.500 meter hoogteverschil wordt de OCC overdag gelopen. Voor professionals is het een ware gigantische sprint van 5 uur waarbij de versnellingen constant zijn. De minste zwakte is fataal voor het klassement.
- De toegankelijkheid: Voor amateurlopers is het de droomtoegangspoort. Het stelt je in staat de UTMB-ervaring te beleven, onder de mythische boog in Chamonix te passeren, te genieten van een vlekkeloze organisatie, en dat allemaal zonder de hallucinaties en extreme vermoeidheid van een nacht zonder slaap in de bergen.
De andere wedstrijden van de week: Het draait niet alleen om de ultras!
Hoewel de "Vier Fantastischen" een groot deel van de mediatische aandacht opeisen, leeft de Mont-Blanc week op het ritme van andere formaten die even fascinerend zijn en die elk trailprofiel de kans geven zijn plaats te vinden.
- De PTL (La Petite Trotte à Léon) – ~300 km / ~25.000 m D+ : Dit is niet echt een wedstrijd in strikte zin, maar een extreme avontuur in teams van twee of drie personen. Zonder enige markering op de grond (uitsluitend GPS-orientatie) en bijna volledige zelfstandigheid, maken de deelnemers een grote uitgebreide rondgang door het massief. Een buitengewone beproeving die een uitzonderlijk berggevoel en toewijding vereist.
- De MCC (Van Martigny-Combe naar Chamonix) – ~40 km / ~2.300 m D+ : Oorspronkelijk opgericht voor vrijwilligers, partners en inwoners van het Mont-Blanc gebied, opent deze wedstrijd traditioneel de festiviteiten op maandag. Minder selectief bij inschrijving, biedt het een feestelijk en lokaal profiel dat zeer gewaardeerd wordt, terwijl het een mooie sportieve uitdaging blijft.
- De ETC (Experience Trail Courmayeur) – ~15 km / ~1.200 m D+ : Het kortste format van de week, gevestigd in Italië. Het is een snel en veeleisend parcours in het hart van de alpenweiden van Courmayeur, ontworpen voor explosieve atleten of voor wie de sfeer van het evenement in een ingekort formaat wil ontdekken.
- De YCC (Youth Chamonix Courmayeur): Formaten die aangepast zijn en exclusief gereserveerd voor jongere categorieën (miniemen, cadetten, junioren, beloftes). Ze combineren een proloog en een lijnwedstrijd om de toekomstige kampioenen van de discipline in de schijnwerpers te zetten.

Lopers of toeschouwers: Hoe beleef je het evenement goed?
Zo’n evenement improviseren lukt niet, of je nu aan deze kant of die kant van het lint staat.
Voor toeschouwers en liefhebbers (ter plaatse of op afstand): Volg je de wedstrijd vanaf je bank? Weet dan dat de organisatie een uitzonderlijk systeem uitrolt via het platform UTMB Live. Dankzij boardcamera’s, drones, expertcommentatoren en live GPS-tracking van elke loper is de kijkervaring totaal. Voor toeschouwers ter plaatse is het gebruik van het openbaar vervoer in de vallei (de UTMB Shuttle bussen) noodzakelijk om verkeersopstoppingen te vermijden. Een paar plekken zijn bijzonder magisch om lopers aan te moedigen: Les Contamines-Montjoie aan het vallen van de nacht, Courmayeur met zijn uitgelaten Italiaanse basis, en het vredige meer van Champex in Zwitserland.
Wist je dat? Het hindernissenparcours voor toekomstige lopers: Je schrijft je niet zomaar in voor de grote Mont-Blanc-wedstrijden. De kandidaten moeten enerzijds een geldig "UTMB-index" bezitten (die hun prestatieniveau op een vergelijkbare afstand bewijst) en anderzijds Running Stones verzamelen door mee te doen aan en uit te lopen op wedstrijden van de wereldwijde circuit (de UTMB World Series). Deze "stenen" functioneren als tickets voor de steeds selectiever wordende loting door de wereldwijde belangstelling.
Conclusie
Meer dan een opeenvolging van startnummers en chronometers is de Mont-Blanc week uitgegroeid tot het wereldwijde kruispunt waar de legende van trailrunning wordt geschreven. Van de steile paden van de geduchte TDS tot de dag-sprint van de OCC en de lange heldhaftige lijdensweg van de UTMB, elke afstand biedt zijn eigen filosofie van inspanning.
Wat ook je motivatie is, het aantal kilometers of de eindklassering, de finishlijn in Chamonix passeren, toegejuicht door een uitzinnige menigte, blijft een tijdloos hoogtepunt. Een menselijke avontuur voor altijd gegrift in de benen en geest van wie het aandurft zich ermee te meten.